مديركل دفتر بهداشت و مبارزه با بيماريهاي آبزيان گفت: در سه ماهه ابتداي سال 1388 تعداد 66هزار و41 نمونه زنده از آبزيان كشور اخذ و حدود 18هزار و881 آزمايش بر روي آنها صورت پذيرفت و در خصوص پايش آب نيز 686 نمونه آب اخذ و 3هزار و 24 آزمايش مختلف بر روي آنها صورت پذيرفته است.
دكتر كاظم عبدي در گفتوگو با خبرنگار دامپروري دانشجويان ايران(ايسنا)، با اشاره به فعاليتهاي دفتر بهداشت و مبارزه با بيماريهاي آبزيان، يكي از مهمترين اقدامات اين دفتر در سال 1387 و سه ماهه ابتداي سال جاري را اجراي سيستم مراقبت فعال و غيرفعال بيماريهاي مهم و اخطار كردني آبزيان(ماهيان سردآبي، ماهيان گرمابي، ميگو، ماهيان دريايي و زينتي) ذكر كرد و گفت: در اين راستا مهمترين بيماريهاي اگزوتيك و بومي كشور تحت پايش مستمر قرار ميگيرند.
عبدي اذعان كرد: در سال 1387 در كشور بيش از 213هزار و381 نمونه زنده و 183هزار و47 نمونه بافتي از مزارع ماهيان گرمابي،سردآبي و ميگو اخذ و بر روي آنها بيش از 122هزار و105 آزمايش مختلف باكتريايي، ويروسي، انگلي و قارچي صورت گرفته است و همچنين در راستاي پايش آب اين مراكز نيز بيش از 81 هزار و789 نمونه آب اخذ و بيش از 29هزار و533 آزمايش مختلف فيزيكو شيميايي بر روي آنها صورت گرفت.
وي گفت: از اقدامات ديگر اين دفتر در سال 1387 و سه ماهه اول سال جاري توزيع شناسنامهها و جداول بهداشتي به تعداد 3هزار نسخه جهت افزايش سطح پوشش بهداشتي مراكز تكثير و مزارع پرورش آبزيان بوده ضمن اينكه تعيين بيش از دو هزار مورد فواصل مراكز آبزيپروري از ساير تاسيسات و موانع، راهاندازي كشت ويروسي ماهيان سردآبي، راهاندازي آزمايشگاههاي تخصصي آبزيان در كشور از ديگر اقدامات مهم اين دفتر بوده است.
مديركل دفتر بهداشت و مبارزه با بيماريهاي آبزيان تصريح كرد: راهاندازي و اجراي آزمايشات پيشرفته PCR جهت تشخيص بيماريهاي مهم ويروسي نيز از اقدامات شاخص اين دفتر بوده و بر اين اساس در سال 1387 بيش از پنج هزار و844 آزمايش PCR بر روي نمونههاي ميگو، ماهيان گرمابي، و سردآبي صورت گرفته و در سال جاري نيز بيش از 1500 آزمايشPCR صورت پذيرفته است.
وي به بررسي اهميت تشكيلات دامپزشكي و وظايف آن اشاره كرد و با بيان اينكه خدمات دامپزشكي بخشي از بدنه كشاورزي هر كشور است كه وظايف گستردهاي جهت خدماترساني به كشاورزان و جامعه روستايي برعهده دارد، ادامه داد: تشكيلات دامپزشكي داراي يك نقش نظارتي و اجرايي از طريق اعمال قانون و ايفاي وظايف حاكميتي و اجراي ضوابط قرنطينهاي ـ بهداشتي بهمنظور افزايش توليدات دامي و حفظ و حراست از سرمايه دامي و همچنين ارتقاء سلامت جامعه از طريق نظارت و بازرسي بر محصولات غذايي با منشا دامي و كنترل بيماريهاي مشترك بين انسان و دام است.
او خاطرنشان كرد: تشكيلات دامپزشكي از طريق ايجاد درمانگاهها و بيمارستانها و نظارت بر فعاليتهاي آنها به ارائه خدمات درماني به حيوانات خانگي و مزرعهاي ميپردازند بعلاوه براساس مقررات سازمانهاي بينالمللي از جمله سازمان بهداشت جهاني دام(OIE) و سازمان تجارت جهاني واردات دامهاي زنده و فرآوردههاي حاصله از آنها بايد به دقت كنترل و از ورود مواد غذايي ناسالم به داخل كشور اكيدا جلوگيري شود.
وي با اشاره به اينكه صدور كدهاي دامپزشكي بر روي كالاهاي توليدي از جمله الزامات صدور و ورود كالا به هر كشور است، اضافه كرد:صادرات هر نوع دام و مواد غذايي با منشا دامي فقط از طريق صدور گواهي سلامتي توسط سرويسهاي دامپزشكي امكانپذير است و تنها مرجع ذيصلاح معتبر جهت صدور اين گواهيها تشكيلات دامپزشكي هستند ضمن اينكه تشكيلات دامپزكشي داراي ارتباط روزانه و گستردهاي با سازمانهاي بهداشتي جهت كنترل بيماريهاي مشترك به خصوص در نواحي روستايي هستند.
عبدي بازرسي از روند توليد موادغذايي در تمامي مراحل بهمنظور حصول اطمينان از توليد غذاي سالم را نيز از ديگر وظايف تشكيلات دامپزشكي برشمرد و گفت: تمامي مزارع توليد غذا بايستي شناسنامهدار بوده و سالانه در چندين نوبت توسط بازرسان دامپزشكي بازديد شده و در صورت وجود تخلفات بهداشتي از ادامه فعاليت آنها جلوگيري شود.
مديركل دفتر بهداشت و مبارزه با بيماريهاي آبزيان با بيان اينكه اعمال قانون جهت ايجاد شرايط رفاهي مناسب براي زندگي حيوانات در كنار انسانها نيز از ديگر وظايف تشكيلات دامپزشكي محسوب ميشود، ادامه داد: ارتباط تشكيلات دامپزشكي با برنامههاي مدرن افزايش توليدات دامي ازجمله برنامههاي زيست فناوري، شامل توليد داروها و واكسنهاي نوتركيب، توليد انواع پروبيوتيكها، روشهاي جديد تكنولوژي توليد مثلي مانندCLONING و انتقال جنين و همچنين در ارتباط با ساير فعاليتهاي تحقيقاتي در دانشگاهها جهت ابداع و توليد روشهاي جديد صورت ميگيرد.
عبدي وظايف دامپزشكي را به دو قسمت تامين سلامت و رفاه حيوانات و دامپزكشي بهداشت عمومي(VPH) تقسيم كرد و گفت: تامين سلامت و رفاه حيوانات باعث افزايش توليدات دامي، افزايش بهرهوري در واحدهاي توليدي، جلوگيري از خسارات وارده توسط عوامل بيماريزا ميشود ضمن اينكه دامپزكشي بهداشت عمومي(VPH) نيز باعث تامين سلامت مواد غذايي دامي مورد مصرف انسان و نتيجتا تامين سلامت جامعه از يك سو و از سوي ديگر كنترل و پيشگيري از بيماريهاي مشترك بين انسان و دام ميشود.
مديركل دفتر بهداشت و مبارزه با بيماريهاي آبزيان خاطرنشان كرد: نگاهي به وضعيت دامپزشكي در كشورهاي مختلف نشان ميدهد كه همه كشورها ارزش و جايگاه ويژهاي براي تشكيلات دامپزشكي قائل شده و اين جايگاه روز به روز پررنگتر ميشود.
او ادامه داد: بروز بيماريهاي جديد و خسارات هنگفت وارده توسط آنها، محدوديت منابع تجديدشونده دامي، فساد و از بين رفتن مواد غذايي، افزايش جمعيت مصرفكننده و.. باعث شده است، توجه به مقوله سلامت و بهداشت دام در جهت افزايش توليدات و افزايش بهرهوري منابع دامي بيشتر شود كه در اين مسير ارتقاي سطح تشكيلات، ارتقاء جايگاه قانوني، تصويب قوانين و مقررات كارآمد بهمنظور توانمندتر كردن سيستمهاي دامپزشكي صورت ميگيرد.
عبدي يادآور شد: در ايالات متحده تشكيلات دامپزشكي دولتي وابسته به وزارت كشاورزي و تحت نظارت سرويس بازرسي بهداشتي دام و گياه(APHIS) كه از مهمترين معاونتهاي وزراتخانه است قرار دارد كه اين سرويس با دارا بود بيش از يازده هزار بازرس دامپزشكي دولتي اعمال حاكميت كرده و سلامتي دام و فرآوردههاي آن را براي جامعه تامين ميكنند ضمن اينكه در انگلستان متعاقب بيماريهاي جنون گاوي و تب برفكي در دهه 80 ميلادي تشكيلات وزارت كشاورزي كلا دچار تغييرات شده و تشكيلات جديدي جهت بهداشت دام و گياه تحت عنوانDEFRA تاسيس شد و در اتحاديه اروپا نيز سازماني تحت عنوانFood and veterinary organization(fvo) (سازمان غذا و دامپزشكي) تاسيس شده است و تمام كشورهاي عضو بايستي مقررات خود را مطابق با اين سازمان تنظيم كنند.
به گفته مديركل دفتر بهداشت و مبارزه با بيماريهاي آبزيان در همه كشورهاي دنيا تشكيلات دامپزشكي نقش حاكميتي داشته و بازرسان دامپزشكي از طريق نظارتهاي قانونمند، مشاوره و در نهايت اعمال قانون باعث ارتقاء بهداشت دام و فرآوردهاي آن ميشوند.
عبدي خاطرنشان كرد: در ايران سازمان دامپزشكي در سال 1350 و پس از گاوميري(طاعون گاوي) سال 1348 كه بالغ بر نصف جمعيت گاو و گوساله كشور تلف شدند تاسيس شد و اگرچه سازمان از آن موقع تاكنون پيچ و خمهاي فراواني را پشت سر گذاشته است ولي حركت سازمان همواره رو به جلو و در جهت تامين اهداف سازماني بوده و اين سازمان در دهه اخير افتخارات بينظيري از جمله ريشه كني طاعون گاوي، كنترل آنفلوانزاي فوق حاد طيور، انطباق محصولات آبزيان توليدي كشور با استانداردهاي اروپايي بدست آورده است