تغذيه جوجه شترمرغها مسئله اي بسيار مهم جهت آغاز و تداوم رشدي خوب و موثر است که در دراز مدت مي تواند بر روي آينده توليدي پرندگان نيز بسيار موثر باشد. در طي سه ماه اول، پرورش، جوجهها بسيار حساس بوده و درصد تلفات آنان بيشتر از سنين ديگر ميباشند. براي به حداقل رساندن تلفات رعايت کامل بهداشت و تغذيه مناسب و دقيق امري ضروري است.
تغذيه در جوجه هاي شترمر غ
تغذيه جوجه شترمرغها مسئله اي بسيار مهم جهت آغاز و تداوم رشدي خوب و موثر است که در دراز مدت مي تواند بر روي آينده توليدي پرندگان نيز بسيار موثر باشد. در طي سه ماه اول، پرورش، جوجهها بسيار حساس بوده و درصد تلفات آنان بيشتر از سنين ديگر ميباشند. براي به حداقل رساندن تلفات رعايت کامل بهداشت و تغذيه مناسب و دقيق امري ضروري است. براي دستيابي به بازده بيشينه در امر خوراک دهي پرندگان مي توان از راه کارهائي ساده استفاده نمود که در ادامه مقاله به برخي از آنها اشاره مي گردد:
استفاده از سنگريزه در خوراک
بهمنظور خرد شدن غذا در سنگدان، شترمرغ نياز به تکههاي کوچک سنگريزه دارد. تا زمانيکه جوجهها از طريق گردش و چرا به چنين منابعي دست نيافتهاند بايستي به غذاي آنان سنگريزه اضافه گردد. سنگريزهها بايستي نصف اندازه ناخن انگشت پرنده باشند. براي جوجههاي تازه متولد شده اين اندازه در حد يک دانه برنج است.
بعضي از پرورشدهندگان، سنگريزه يا ماسه زبر و خشن را بهطور آزاد در اختيار جوجهها قرار ميدهند (شن و ماسه بايد کاملاً خشک باشد) و بعضي ديگر بهدليل ترس از انباشتگي معده يا روده حيوان قوياً اين روش را رد مينمايند. آنها اضافه نمودن اين مواد را به جيره ترجيح ميدهند. ? تا ? سنگريزه کوچک براي هر جوجه در روز کافي بهنظر ميرسد. البته برخي منابع نيز سنگريزه را فقط بعد از سه هفتگي پيشنهاد ميکنند. توجه داشته باشيد که سنگهاي صنعتي بهدليل امکان بروز يبوست نبايستي مورد استفاده قرار گيرند.
ويتامينها
اضافه نمودن ويتامينهاي محلول به آب آشاميدني براساس دستورالعمل مصرفي کارخانه در دو تا سه هفته اول پرورش جوجه براي افزايش مقاومت در مقابل بيماريها، توصيه ميگردد. بسياري از ويتامينها تاثيرات مستقيم يا غير مستقيم در رشد و بازده پرندگان دارند. به طور مثال در هنگام بروز استرسهاي گوناگون از قبيل استرسهاي گرمائي استفاده از ويتامين C مي تواند تاثيرات بسيار خوبي در کاهش اينگونه تنشها داشته باشد.
خوراندن کود
فلورميکروبي لازم جهت هضم ميکروبي در روده کور و بزرگ جوجه در اولين روزهاي زندگي شکل ميگيرد. در حيات وحش اين فرآيند با بلعيدن مدفوع والدين بهعنوان اولين غذا صورت ميپذيرد. کود حاوي جمعيت باکتريهاي مورد نياز پرنده است. به اين منظور بعضي از پرورشدهندگان کود تازه پرندگان بالغ را براي جوجهها توصيه مينمايند. البته خطر انتقال انگلهاي رودهاي و عوامل بيماريزا به جوجهها وجود دارد (در برخي کشورها خوراندن کود ممنوع است). حداقل براي جلوگيري از انتقال انگلها و عوامل بيماريزاي خاص شترمرغ، بعضي از پرورشدهندگان، کود تازه گاو را پيشنهاد مينمايند. اين روش مورد بحث بسيار بوده و توسط بعضي از پرورشدهندگان رد شده است.
در طي روزهاي اول زندگي، جوجهها مدفوع خود را ميخورند که اين امر باعث بروز مشکلات بهداشتي فوقالاشاره ميشود. براي جلوگيري از اين خطرات، مدفوع بايستي مرتباً جمعآوري گردد. در بعضي از مزارع آمريکا جوجهها ابتدا روي توريهاي فلزي پرورش مييابند تا مدفوع از دسترس آنها خارج گردد.
آب آشاميدني
به همراه اولين وعده غذا در دو يا سه روزگي، بايستي آب نيز در اختيار جوجهها قرار گيرد. پرندگان بايستي همانند غذا خوردن چگونگي آشاميدن آب را نيز ياد بگيرند. رنگي نمودن آب توسط رنگهاي خوراکي و يا چسباندن يک عکس رنگي در داخل آبخوري باعث جذب پرندگان ميگردد. آبخوريها نبايستي در ارتفاع بلند قرار گرفته و بايد توسط يک شيء سنگين (مثل يک سنگ) مهار شوند. به ازاء هر سه دانخوري، يک آبخوري در نظر گرفته ميشود.
جوجهها چه در پناهگاه نگهداري شوند و چه در محوطه باز، آب مصرفي و مدفوع و ادرار آنها بايستي کاملاً کنترل گردد. ادرار طبيعي به رنگ سفيد است. انتظار ميرود جوجههاي ضعيف آب بيشتري خورده و در نتيجه دچار اسهال شوند. در اين صورت پيشنهاد ميشود ? تا ? بار در روز و به مدت محدود آب در اختيار جوجهها قرار گيرد. بهعنوان يک قاعده کلي ميزان آب بايستي ?/? تا ? برابر مقدار غذاي کنسانتره باشد.
آبخوريها بايستي بهطور روزانه تميز و با آب تازه پر شوند. جوجهها و پرندگان در حال رشد هرگز نبايد آب مانده و گرم استفاده نمايند. اگرچه هيچگونه مدرک علمي در اين رابطه وجود ندارد، ولي اين مسئله موجب بيماري و تلفات ميشود. بنابراين نبايستي آبخوريها در معرض نور مستقيم خورشید قرار گیرد.
پارس بیولوژی